Przez ostatnie 4 lata Centrum Pomocy Uchodźcom z Niepełnosprawnościami Fundacji Avalon stało się dla tysięcy osób z Ukrainy czymś więcej niż punktem wsparcia – bezpiecznym miejscem, gdzie można otrzymać sprzęt, rehabilitację, informacje, a przede wszystkim poczucie, że nikt nie jest „za trudny” ani „za bardzo skomplikowany”.
Łączna wartość wsparcia sięgnęła 6,88 mln zł, a z różnych form pomocy skorzystało 34890 osób. Zrealizowano 13 projektów z partnerami takimi jak PFRON, UNICEF, IMC, IOM, LWF czy Totalizator Sportowy.
Sprzęt, rehabilitacja, transport – konkretne narzędzia codziennej samodzielności
Jednym z filarów działań było dostarczanie sprzętu medycznego i ortopedycznego – od wózków, ortez, pionizatorów, specjalistycznych siedzisk, przez urządzenia do komunikacji alternatywnej, po nebulizatory czy sprzęt sensoryczny. W sumie wsparciem sprzętowym objęto tysiące osób, a tylko w 2024 roku dofinansowano 356 sztuk sprzętu dopasowanego do indywidualnych potrzeb użytkowników.
Dodatkowo finansowano rehabilitację ruchową – w różnych latach setki uchodźców, w tym dzieci, otrzymywały pakiety godzin zajęć, które pomagały im odzyskać sprawność i niezależność. Uzupełnieniem były kursy transportu specjalistycznego oraz pomoc w postaci środków higieny, voucherów żywnościowych oraz wsparcie rzeczowe, które zabezpieczało podstawowe potrzeby rodzin z niepełnosprawnościami.
Telefon, mail, konsultacja – wsparcie informacyjne w języku ukraińskim
Ogromną część pracy Centrum stanowiła infolinia i bezpłane konsultacje drogą mailową, działające jako „pierwsza linia” wsparcia w języku ukraińskim.
Tylko w 2023 roku odnotowano 4859 zgłoszeń (1895 telefonicznych i 2964 mailowych), a w 2024 roku liczba kontaktów wzrosła do 6920. Uchodźcy pytali o leczenie, leki, rehabilitację, orzeczenie o niepełnosprawności, świadczenia, transport, zakwaterowanie czy kwestie legalizacji pobytu. W odpowiedzi Fundacja stworzyła też Centrum Poradnicze – miejsce na dłuższe, pogłębione konsultacje dotyczące subkonta, świadczeń, orzeczeń, wniosków do urzędów oraz doradztwa zawodowego i prawnego – w 2025 roku zrealizowano w tym formacie 435 porad.
Ukraina wciąż w centrum uwagi – sprzęt, zbiórki, partnerstwa
Pomoc nie kończyła się na granicy Polski. Fundacja konsekwentnie wspierała osoby z niepełnosprawnościami w samej Ukrainie, dostarczając sprzęt do szpitali, organizacji i bezpośrednio do osób potrzebujących. Tylko w 2023 roku przekazano tam 202 sztuki sprzętu medycznego, ortopedycznego i sensorycznego, a w kolejnych latach liczby rosły wraz z kolejnymi transportami. Budowano sieć współpracy z organizacjami ukraińskimi (m.in. Serce Pomocy, Vita Nova 2023, Znaki Pamięci) i polskimi podmiotami, które pomagały sprzęt dystrybuować. Środki na te działania pochodziły zarówno z projektów, jak i kreatywnych akcji fundraisingowych – od zbiórek typu „Poezja, która łączy Polskę i Ukrainę”, po świąteczne aukcje.
Integracja, edukacja, bezpieczeństwo – wsparcie, które wykracza poza pomoc doraźną
Centrum konsekwentnie łączyło pomoc materialną z integracją i edukacją. Organizowano mikołajki, pikniki, Dzień Dziecka i wyjścia tematyczne w Warszawie, podczas których uchodźcy z niepełnosprawnościami mogli poznawać miasto i budować relacje. Tworzono webinaria i kursy (m.in. o potwierdzeniu niepełnosprawności, wynajmie mieszkania, rynku pracy, subkoncie), które w 2024 roku osiągnęły ponad 100 tys. wyświetleń na YouTube. Ważnym krokiem było również wdrożenie polityki PSEA we współpracy z UNICEF – 58 pracowników przeszkolono z ochrony przed nadużyciami, przygotowano materiały informacyjne i włączono Fundację do ogólnopolskiej sieci reagowania, co wzmacnia bezpieczeństwo wszystkich beneficjentów.
Kontynuowane są działania ukierunkowane na integrację uchodźców oraz wsparcie humanitarne dla Ukrainy, odpowiadając na długotrwałe skutki trwającej już cztery lata wojny. Równolegle rozwijana jest oferta szkoleniowa skierowana zarówno do pracowników organizacji pozarządowych, jak i beneficjentów, obejmująca m.in. wykorzystanie AI, standardy PSEA oraz doradztwo w obszarze niepełnosprawności. Istotnym elementem działań pozostaje aktywizacja zawodowa oraz wsparcie w procesie rehabilitacji, sprzyjające odbudowie samodzielności i integracji społecznej. Rozwijana jest także współpraca międzynarodowa, wzmacniająca działania na rzecz migrantów i budująca trwałe partnerstwa wspierające długofalową pomoc.
Źródło informacji i ilustracji: fundacjaavalon.pl.
